اثرِ بوره/درمان با سنگِ تورمالین بر دیسمنوره و دردهای قاعدگی در دانشجویان دختر

کیم اون‌ائه

معلم بهداشتِ مدرسهٔ راهنمایی دونگ‌دو

ترجمه موسسه سنگ درمانی : فرزین غریب

(ترجمهٔ عنوان انگلیسی)

Effects of Tourmaline Gemstone Therapy on Dysmenorrhea and Menstrual Pain of the Female University Students

اثراتِ درمان با سنگِ تورمالین بر دیسمنوره و دردهای قاعدگی در دانشجویان دختر

نویسنده:

اون‌ائه کیم

معلم بهداشت، مدرسهٔ راهنمایی دونگ‌دو، سئول، کره

چکیده / هدف

این مطالعه با هدف بررسیِ اثرِ درمان با سنگِ تورمالین بر کاهشِ دیسمنوره و دردهای قاعدگی در دانشجویان دختر انجام شد.

روش

یک مطالعهٔ شبه‌آزمایشی طراحی شد. داده‌ها از 39 دانشجوی دختر کره‌ای، شامل 26 نفر در گروه آزمایش و 13 نفر در گروه کنترل، از ماه مه 2006 تا دسامبر 2006 گردآوری شد. داده‌های جمع‌آوری‌شده با آزمون‌های x2x^2x2، t-test و Mann-Whitney مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.

26 | کیم اون‌ائه

(داوود و خان‌داوود، 2007؛ ایبی، 2007). با این حال، هرچند اثرِ مسکن‌ها سریع است، اثر آنها موقتی بوده و عوارض جانبی بسیاری بر کبد، کلیه‌ها و دستگاه گوارش ایجاد می‌کنند (هسو، یانگ، و یانگ، 2006). افزون بر این، در مورد دانشجویان دختر که هنوز هویتِ فردیِ آنان به‌طور کامل شکل نگرفته است، مصرف نامناسب دارو مانند مصرف بیش از حد (چامبرز، رید، مک‌گراث، و فینلی، 1997) و سوءمصرف دارو (کوون و لی، 2001) نگران‌کننده است. بنابراین، نیاز به بررسی راهبردهای گوناگونِ مقابله‌ای وجود دارد که بتوانند بدون استفاده از دارو، دیسمنوره را به‌سادگی مدیریت کنند. در سال‌های اخیر، با افزایش توجه اجتماعی و پژوهش‌ها در طب سنتی کره‌ای و همچنین ارتقای کیفیت زندگی، توسعهٔ روش‌های خودمراقبتیِ ساده و راحت مورد درخواست قرار گرفته است.

در کره و در سطح بین‌المللی، مداخلات پرستاریِ طب سنتی کره‌ای برای کاهش ناراحتی‌های قاعدگی شامل رفلکسولوژیِ پا (کیم، 2004؛ اولسون و فلاکو، 1993)، آروماتراپی (هان، رو، و هور، 2001؛ لی و همکاران، 2006)، طب سوزنیِ دست (پورسمعیل و ابراهیم‌زاده، 2002)، موکسا‌بوستیون/سوزاندن موکسا (کیم و چو، 2001؛ لی، 2004) و داروی گیاهی (هسو و همکاران، 2006) است. با این حال، این روش‌ها به دلیل پیچیدگیِ فرایند، تهاجمی بودن، و باقی گذاشتن اثر برای مدتی معین، در کاربرد به‌عنوان مداخلات پرستاری محدودیت‌هایی دارند.

در مقابل، درمان با سنگِ تورمالین روشی عملی و ساده است که محدودیت زمانی، دشواریِ اجرایی، یا پیچیدگی ندارد و مزیتِ آن این است که به مکان خاصی وابسته نیست. افزون بر این، تورمالین به‌طور طبیعی جریانی ضعیف برابر با 0.06 میلی‌آمپر تولید می‌کند که مشابه جریانِ در حال گردش در بدن انسان است. این سنگ با تفاوت اندک دما در دمای اتاق یا دمای بدن، یا بر اثر اصطکاک با مواد دیگر، پرتوهای فروسرخ را تبدیل و منتشر می‌کند؛ پرتوهایی که «پرتوهای نوریِ رشددهنده» هستند (جی، 2000؛ شوجیرو، 1989) و در نتیجه به فعال‌سازیِ فیزیولوژیکِ بدن انسان کمک می‌کنند (چوی، 2002). بنابراین، پرتوهای فروسرخی که از تورمالین تولید می‌شوند، از نوع امواج الکترومغناطیسیِ رشددهندهٔ انسانی هستند؛ از این رو، نگرانی‌ای دربارهٔ واکنش‌های نامطلوب یا عوارض جانبیِ ناشی از استفادهٔ طولانی‌مدت، مانند آنچه در سونا ممکن است رخ دهد، وجود ندارد. همچنین، تورمالین به‌صورت زیورآلاتی مانند دستبند و گردنبند با رنگ‌های زیبا، می‌تواند به‌سادگی و به‌صورت مطلوب به‌عنوان روشی برای کاهش علائم به کار رود؛ روشی که برای دانشجویان دخترِ حساس به محیط و شرایط خود جذاب است. به‌ویژه درمان با سنگ تورمالین، با چسباندنِ سادهٔ تورمالینی که پرتوهای فروسرخ منتشر می‌کند به پوست، در پژوهش‌های پیشین نشان داده است که درد را کاهش می‌دهد، به گردش خون کمک می‌کند، سلول‌های پوست را فعال می‌سازد، و اثرات گرم‌کنندگی و تعریق ایجاد می‌کند (جی، 2001؛ کوتوری و همکاران، 1988؛ یو و همکاران، 2002). افزون بر این، پروستاگلاندین‌ها که موجب انقباضات موقتیِ رحم مرتبط با چرخهٔ قاعدگی می‌شوند، در آندومتر تولید و افزایش می‌یابند و در نتیجه باعث تنگی عروق در شریان‌های کوچکِ دیوارهٔ رحم و واکنش‌های دوره‌ایِ ایسکمیک می‌شوند که درد ایجاد می‌کنند (لودویگ، 1996؛ ایبی، 2007). از آنجا که گشادشدنِ ریزعروق، افزایشِ گردش خون، و تقویتِ متابولیسم (جی، 2001؛ کوتوری و همکاران، 1988) توسط پرتوهای فروسرخِ تابیده‌شده از تورمالین به کاهش درد و بهبود گردش خون کمک می‌کند، این روش مداخله‌ای مناسبی برای کاهش تولید پروستاگلاندین است. با این حال، پژوهش دربارهٔ هومئوپاتیِ معدنی، از جمله سنگ‌های تورمالین، چه در داخل و چه در خارج کشور بسیار اندک است و تقریباً هیچ مطالعه‌ای دربارهٔ تسکین درد یا دیسمنوره انجام نشده است.

بنابراین، این مطالعه با هدفِ تأیید اثربخشیِ درمان با سنگ تورمالین، همان‌گونه که در پژوهش‌های پیشین پیشنهاد شده است (جی، 2001؛ کوتوری و همکاران، 1988؛ یو و همکاران، 2002)، بر دیسمنوره و دردهای قاعدگی در دانشجویان دختر انجام شد تا قابلیت کاربرد آن در عمل تأیید شود.

2. اهداف پژوهش

هدف این مطالعه بررسیِ اثراتِ گرم‌کنندگی، گشادکنندگی عروقی، افزایش‌دهندگی گردش خون و تقویت متابولیسمِ پرتوهای فروسرخِ ساطع‌شده از تورمالین بر کاهش درد قاعدگی و دیسمنوره در دانشجویان دختر است، و اهداف اختصاصی آن به شرح زیر است:

1. بررسی اثر درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره در دانشجویان دختر.
2. بررسی اثر درمان با سنگ تورمالین بر درد قاعدگی در دانشجویان دختر.

3. تعریف اصطلاحات

1) دیسمنوره

به مجموعه‌ای از علائم پیچیده (مانند سردرد، تهوع، کمردرد، خستگی و غیره) گفته می‌شود که همراه با دردِ پایینِ شکم در دوران قاعدگی رخ می‌دهند (اولانس، ولف، و ون دام، 1995). در این مطالعه، منظور از آن نمره‌ای است که با ابزار 35 ماده‌ایِ مقیاس لیکرتِ 6 درجه‌ای، توسعه‌یافته توسط ماس (1968) و ساده‌سازی‌شده توسط کیم (1995)، اندازه‌گیری شده است.

2) درد قاعدگی

به دردِ پایینِ شکم گفته می‌شود که در دوران قاعدگی رخ می‌دهد (اولانس، ولف، و ون دام، 1995). در این مطالعه، منظور نمرهٔ درد است که با مقیاس دیداری سنجش درد (VAS) اندازه‌گیری شده است. نمرهٔ بالاتر نشان‌دهندهٔ شدت بیشتر درد قاعدگی است.

3) درمان با سنگ تورمالین

این روش شامل چسباندنِ یک کانیِ شش‌وجهی (چوی، 2002) است که حاوی سیلیکات‌هایی همراه با منیزیم، آهن، فلزات قلیایی و آلومینیوم است و از طریق اصطکاک یا فشار برق تولید می‌کند و امواج الکترومغناطیسی و پرتوهای فروسرخِ 4 تا 14 میکرون را به بدن می‌تاباند. در این مطالعه، از دستبندها و گردنبندهای ساخته‌شده از سنگ تورمالین که پرتوهای فروسرخ منتشر می‌کنند، برای دیسمنوره استفاده می‌شود.

4. روش‌شناسی

این مطالعه یک مطالعهٔ شبه‌آزمایشی است که برای بررسی اثرات درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره و درد قاعدگی در دانشجویان دختر انجام شد.

1) جامعه و نمونه

جامعهٔ آماری شامل تمام دانشجویان دختر دانشگاه [نام دانشگاه در متن اصلی ذکر نشده یا در این بخش نیامده] در کره بود. نمونه‌ها شامل ۳۹ نفر از دانشجویان دختر بودند که به دو گروه تقسیم شدند: گروه آزمایش (۲۶ نفر) و گروه کنترل (۱۳ نفر).

2) ابزارهای جمع‌آوری داده‌ها

برای جمع‌آوری داده‌ها از دو ابزار استفاده شد:

1. پرسشنامه دیسمنوره: یک پرسشنامه شامل ۳۵ گویه (سوال) بر اساس مقیاس ۶ درجه‌ای لیکرت که توسط ماس (۱۹۶۸) طراحی و توسط کیم (۱۹۹۵) ساده‌سازی شده بود، برای سنجش علائم دیسمنوره استفاده شد.
2. مقیاس دیداری سنجش درد (VAS): برای اندازه‌گیری شدت درد قاعدگی از مقیاس VAS استفاده شد.

3) روند اجرای مطالعه (مداخله)

در این مطالعه، گروه آزمایش از زیورآلاتی (دستبند و گردنبند) ساخته شده از سنگ تورمالین که توانایی انتشار پرتوهای فروسرخ را داشتند، استفاده کردند. این زیورآلات به گونه‌ای انتخاب شدند که در تماس مستقیم با پوست باشند تا اثرات درمانی حاصل شود. گروه کنترل نیز از زیورآلاتی استفاده کردند که فاقد ویژگی‌های درمانی سنگ تورمالین بود (یا طبق پروتکل مطالعه، از هیچ مداخله‌ای استفاده نکردند).

4) تحلیل داده‌ها

داده‌های جمع‌آوری شده با استفاده از آزمون‌های آماری زیر تحلیل شدند:

• آزمون کای اسکوئر (χ2\chi^2χ2)
• آزمون تی (t-test)
• آزمون من-ویتنی (Mann-Whitney test)

4. ابزارهای پژوهش

1) دیسمنوره

برای اندازه‌گیری تظاهر و شدت علائم مرتبط با قاعدگی، از پرسشنامهٔ رایجِ ناراحتی قاعدگی (Menstrual Distress Questionnaire: MDQ) که توسط ماس (1968) تدوین شده بود استفاده شد. کیم (1995) در پژوهش خود این ابزار را با حذف 12 گویه از 2 مقوله که در تحلیل عاملی مبهم بودند، به ابزاری 35 گویه‌ای با مقیاس لیکرت 6 درجه‌ای در 6 مقوله (درد، دشواری در تمرکز، تغییرات رفتاری، پاسخ‌های دستگاه عصبی خودمختار، احتباس آب، هیجان‌های منفی) ساده‌سازی کرد. دامنهٔ نمره‌ها از حداقل 35 تا حداکثر 210 است و نمرهٔ بالاتر نشان‌دهندهٔ دیسمنورهٔ شدیدتر است. پایایی این ابزار، بر اساس گزارش مطالعات ماس (1968) و کیم (1995)، با آلفای کرونباخ برابر با .97 بود و در این مطالعه نیز آلفای کرونباخ .94 به‌دست آمد. در این مطالعه، دیسمنوره و 6 مقولهٔ آن (درد، دشواری در تمرکز، تغییرات رفتاری، پاسخ‌های دستگاه عصبی خودمختار، احتباس آب، هیجان‌های منفی) به‌عنوان متغیرهای وابسته در سطح مقدماتیِ آزمایشی انتخاب شدند تا اثر سنگ‌های تورمالین روشن شود.

2) درد قاعدگی

ابزار سنجش درد قاعدگی از مقیاس دیداری سنجش درد (VAS) استفاده می‌کند که نمره‌ها بر حسب میلی‌متر از حداقل 0 میلی‌متر تا حداکثر 100 میلی‌متر متغیر هستند. مقدار بالاتر نشان‌دهندهٔ شدت بیشتر درد قاعدگی است.

5. تحلیل داده‌ها

تحلیل داده‌های این پژوهش با استفاده از برنامهٔ SPSS Window به شرح زیر انجام شد:

1. برای آزمون همگنیِ گروه‌های آزمایش و کنترل، متغیرهای برون‌زاد با آزمون‌های χ2\chi^2χ2، آزمون دقیق فیشر و آزمون U من-ویتنی بررسی شدند، و متغیرهای وابسته با آزمون U من-ویتنی آزمون شدند.
2. برای تأیید اثر درمان با سنگ تورمالین، آزمون فرضیه با استفاده از آزمون ناپارامتری U من-ویتنی انجام شد تا از خطاهای ناشی از حجم نمونه جلوگیری شود.
3. آزمون فرضیه در سطح معناداری 5 درصد (α=.05\alpha=.05α=.05) انجام گرفت.

6. محدودیت‌های پژوهش

از آنجا که آزمودنی‌های این مطالعه به‌صورت در دسترس از مرکز بهداشت دانشگاه نمونه‌گیری شدند، برای تعمیم این یافته‌ها به کل جمعیت زنان بزرگسال باید احتیاط کرد.

جدول 1. آزمون همگنیِ ویژگی‌های عمومی (N=39)

content_copy

اثر درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره و دردهای قاعدگی در دانشجویان دختر

نتایج پژوهش

1. آزمون همگنی پیش از مداخله در گروه آزمایش و کنترل

1) آزمون همگنیِ ویژگی‌های عمومی و ویژگی‌های مرتبط با چرخهٔ قاعدگی بین گروه آزمایش و کنترل

نتایج آزمون همگنیِ پیش از مداخله برای ویژگی‌های عمومی و ویژگی‌های مرتبط با چرخهٔ قاعدگی بین گروه آزمایش و کنترل نشان داد که از نظر سن، سنِ شروع قاعدگی، چرخهٔ قاعدگی، تفاوت چرخهٔ قاعدگی، مدت قاعدگی، روزهای اوج دیسمنوره، سابقهٔ خانوادگیِ دیسمنوره، و قد و وزن، تفاوت آماریِ معناداری وجود ندارد؛ همان‌گونه که در جدول 1 نشان داده شده است.

سن آزمودنی‌های این مطالعه از 18 تا 26 سال بود و میانگین سن 22.0 سال گزارش شد. سن اولین قاعدگی از 10 تا 16 سال متغیر بود و میانگین سنِ منارک 12.5 سال بود. شایع‌ترین چرخهٔ قاعدگی 28 تا 30 روزه بود (20 نفر، 51.3%) و بیشتر افراد مدت قاعدگی 6 تا 7 روزه (24 نفر، 61.5%) و اختلاف چرخهٔ قاعدگی 2 تا 3 روزه (26 نفر، 66.7%) را گزارش کردند. بیشترین روزهای اوج دیسمنوره از روز اول قاعدگی تا روز دوم گزارش شد. نبودِ سابقهٔ خانوادگیِ دیسمنوره توسط 20 نفر (51.3%) گزارش شد. سطح بدن، که با قد و وزن سنجیده شد، بین گروه آزمایش و کنترل مشابه بود.

جدول 2. آزمون همگنی دیسمنوره و متغیرهای فرعی و درد قاعدگی (N=39)

content_copy

*: آزمون من-ویتنی، p<0.01

2) آزمون همگنی متغیرهای وابسته بین گروه آزمایش و کنترل پیش از آزمایش

نتایج آزمون همگنی متغیرهای وابسته بین گروه آزمایش و کنترل پیش از آزمایش در جدول 2 نشان داده شده است. بین دو گروه از نظر دیسمنوره و درد قاعدگی تفاوت آماری معناداری وجود نداشت و همگنی آنها تأیید شد.

2. آزمون اثربخشی درمان با سنگ تورمالین

برای آزمون اثر درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره و درد قاعدگی، آزمون U من-ویتنی با استفاده از مقدار تفاوتِ به‌دست‌آمده از کم‌کردن نمره‌های پس از مداخله از نمره‌های پیش از مداخله انجام شد. نتایج در جدول 3 و جدول 4 ارائه شده‌اند.

نمرهٔ دیسمنوره در گروه آزمایش پیش از به‌کارگیری درمان با سنگ تورمالین 134.9±29.2 بود و پس از مداخله به‌طور معناداری به 95.7±31.5 کاهش یافت (Z=-3.25، p=.001). در مقابل، نمرهٔ دیسمنوره در گروه کنترل از 143.7±27.6 پیش از مداخله به 127.6±50.2 پس از مداخله اندکی کاهش یافت، اما این تغییر معنادار نبود (جدول 3) (شکل 1).

نمرهٔ درد قاعدگی در گروه آزمایش از 7.47±1.16 پیش از به‌کارگیری درمان با سنگ تورمالین به 4.38±2.81 پس از مداخله به‌طور معناداری کاهش یافت (Z=-3.74، p=.000). در مقابل، نمرهٔ گروه کنترل از 7.95±1.34 پیش از مداخله به 6.10±1.95 پس از مداخله اندکی کاهش یافت، اما این تغییر معنادار نبود (جدول 4) (شکل 2).

بنابراین، گروه آزمایشی که درمان با سنگ تورمالین را به کار برد، در مقایسه با گروه کنترل کاهش بیشتری در دیسمنوره و درد قاعدگی نشان داد. برای کمک به درک بهتر، تفاوت نمره‌های دیسمنوره و درد قاعدگی بین دو گروه در هر زمان در شکل‌ها ارائه شده است.

جدول 3. مقایسهٔ دیسمنوره بین گروه آزمایش و گروه کنترل (N=39)

content_copy

*: آزمون من-ویتنی، p<0.01

جدول 4. مقایسهٔ درد قاعدگی بین گروه آزمایش و کنترل (N=39)

content_copy

*: آزمون من-ویتنی، p<0.01

[توضیح شکل 1]

شکل 1 نموداری خطی با عنوان «نمرهٔ دیسمنوره بین گروه آزمایش و گروه کنترل» است. محور افقی زمان‌ها را نشان می‌دهد («پیش‌آزمون» و «پس‌آزمون») و محور عمودی نمرهٔ دیسمنوره را از 0 تا 160 نمایش می‌دهد.

• گروه آزمایش (Exp. G، با مثلث‌های پر): از حدود 135 در پیش‌آزمون آغاز می‌شود و در پس‌آزمون به حدود 95 کاهش چشمگیر می‌یابد.
• گروه کنترل (Cont. G، با مربع‌های پر): از حدود 144 در پیش‌آزمون آغاز می‌شود و تا حدود 127 در پس‌آزمون کاهش اندکی نشان می‌دهد.

·         بحث

·         هدف این مطالعه بررسی این بود که آیا درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره در دانشجویان دختر اثر دارد یا خیر.

·         گروه آزمایش که از درمان با سنگ تورمالین استفاده کرد، در مقایسه با گروه کنترل که هیچ درمانی دریافت نکرد، کاهش معناداری در دیسمنورهٔ ادراک‌شده نشان داد. هرچند در این مطالعه جریان خون و گشادشدن عروقِ آزمودنی‌ها به‌طور مستقیم اندازه‌گیری نشد تا سازوکار دقیق اثر درمان با سنگ را بر کاهش دیسمنوره توضیح دهد، می‌توان فرض کرد که پرتوهای فروسرخ دورِ ساطع‌شده از تورمالین موجب افزایش گردش خون و گشادشدن عروق شده و در نتیجه دیسمنوره را تسکین داده‌اند. به‌ویژه، پرتوهای فروسرخ دورِ منتشرشده از تورمالین باعث گرم‌شدن خودبه‌خودی بدنِ متشکل از آب و پروتئین می‌شوند و در پی آن، اثرات گرمایی، گشادشدن مویرگ‌ها و تقویت گردش خون رخ می‌دهد. این فرایند به کاهش درد، تعریق، فعال‌سازی بافت‌ها، بهبود متابولیسم و دفع مواد زائد و فلزات مضر از بدن منجر می‌شود (Ji, 2001; Kotori et al., 1988). بنابراین، علائم دیسمنوره را که جلوه‌ای از افزایش فعالیت غیرطبیعی رحم و ایسکمی موضعی ناشی از کاهش جریان خون رحم، و نیز بیان پروستاگلاندین‌ها و متابولیت‌های واسطه‌ایِ ترشح‌شده در اثر محرک‌های شیمیایی و فیزیکی هستند، کاهش می‌دهد (Deligeroglou, 2000).

·         پوشیدن تورمالین در کاهش دیسمنوره نسبت به سایر مداخلات پرستاری سنتیِ کره‌ای مؤثرتر بود. اثر به‌کارگیری درمان با سنگ تورمالین در این مطالعه، اختلاف بیشتری نسبت به مطالعهٔ Choi و Kim (2001) نشان داد که اثر آرام‌سازی پیشروندهٔ عضلات را بر دختران راهنمایی با همان ابزار اندازه‌گیری کرده بودند. از سوی دیگر، در مطالعهٔ Kim (2004)، رفلکسولوژیِ پا به‌صورت خودیار بر دختران دبیرستانی اعمال شد و سندرم قاعدگی را به‌طور معناداری کاهش داد؛ و به نظر می‌رسد از نتایج این مطالعه مؤثرتر بوده است. با توجه به اینکه رفلکسولوژی پا ۶ بار و با فاصله‌های ۲ روزه، از ۲ هفته پیش از زمان مورد انتظار قاعدگی اعمال شد، در حالی که این مطالعه اثر پوشیدن تورمالین را تنها پس از ۲ روز و یک‌بار اندازه‌گیری کرد، نمی‌توان گفت اثر درمان با سنگ تورمالین از رفلکسولوژی پا ضعیف‌تر است. افزون بر این، درمان با سنگ تورمالین، مانند سایر مداخلات پرستاری سنتیِ کره‌ای از جمله ماساژ شکمی رایحه‌درمانی (Lee et al., 2006)، آروماتراپی (Han et al., 2001)، موکسا با سئوام (Seoam moxibustion) (Chang, 2002)، و موکسا (Lee, 2004)، در کاهش دیسمنوره مؤثر بوده است.

·         همچنین هر شش حوزهٔ ابزار دیسمنوره — یعنی درد، دشواری تمرکز، تغییرات رفتاری، پاسخ‌های دستگاه عصبی خودمختار، احتباس آب، و هیجانات منفی — در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل به‌طور معناداری کاهش یافتند که نشان‌دهندهٔ اثربخشی تورمالین است. این یافته با نتایج مطالعهٔ Kim (2004) همسو است که پس از سنجش اثر رفلکسولوژی پا با استفاده از MDQ، اثرات معناداری را در همهٔ زیرحوزه‌ها گزارش کرد، و نیز با مطالعهٔ Mun (2003) که درمان با سوزن‌درمانی دست را به کار برد. یعنی، پرتوهای فروسرخ دورِ ساطع‌شده از سنگ‌های تورمالین احتمالاً با افزایش گردش خون و دمای بدن، شل‌کردن سلول‌های عضلانی و دفع مواد زائد از بدن، درد را کاهش می‌دهند. همچنین با کاهش احتباس آب و شفاف‌کردن ذهن، فعالیت و پایداری عملکرد مغز را افزایش می‌دهند. افزون بر این، تصور می‌شود که اثرات فروسرخ و زیبایی‌شناختی سنگ‌های تورمالین، ثبات روانی و هیجانی ایجاد کرده و در نتیجه موجب کاهش عوامل هیجانی منفی و تغییرات رفتاری می‌شوند. بنابراین، سنگ‌های تورمالین در کاهش درد، دشواری تمرکز، تغییرات رفتاری، پاسخ‌های دستگاه عصبی خودمختار، احتباس آب و هیجانات منفی مؤثرند.

·         در مجموع، نتایج این مطالعه از فرضیه‌ای پشتیبانی می‌کند که درمان با سنگ تورمالین در دانشجویان دختر مبتلا به دیسمنورهٔ مرتبط با چرخهٔ قاعدگی، بر درد، دشواری تمرکز، تغییرات رفتاری، پاسخ‌های دستگاه عصبی خودمختار، احتباس آب و هیجانات منفی اثرات معناداری دارد.

·         یافته‌های این مطالعه می‌تواند زمینه‌ساز یک روش مداخلهٔ پرستاری ساده برای کاهش دیسمنوره و دردهای قاعدگیِ عودکننده در دانشجویان دختر باشد و هم‌زمان اثرات زیبایی‌شناختی‌ای را نیز فراهم کند که با گرایش آنان به مد و سبک ظاهری سازگار است.

·         نتیجه‌گیری و پیشنهاد

·         این مطالعه بررسی کرد که آیا درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره در دانشجویان دختر اثر دارد یا خیر…

نتیجه‌گیری و پیشنهاد

این مطالعه بررسی کرد که آیا درمان با سنگ تورمالین بر دیسمنوره در دانشجویان دختر اثر دارد یا خیر.

بر پایهٔ نتایج، گروهی که از درمان با سنگ تورمالین استفاده کردند، در مقایسه با گروه کنترل، کاهش معناداری در دیسمنوره و درد قاعدگی نشان دادند. ازاین‌رو، می‌توان گفت درمان با سنگ تورمالین به‌عنوان روشی ساده و مؤثر، قابلیت کاربرد به‌عنوان یک مداخلهٔ پرستاری برای کاهش ناراحتی‌های قاعدگی را دارد.

با توجه به یافته‌های این پژوهش، پیشنهاد می‌شود:

• اثربخشی درمان با سنگ تورمالین در گروه‌های سنی و جمعیت‌های گسترده‌تر بررسی شود.
• مطالعات بعدی با دورهٔ مداخلهٔ طولانی‌تر و دفعات استفادهٔ متفاوت انجام گیرد.
• سازوکار فیزیولوژیک اثر تورمالین، مانند تأثیر آن بر گردش خون و گشادشدن عروق، به‌طور مستقیم اندازه‌گیری و ارزیابی شود.
• امکان به‌کارگیری این روش به‌عنوان یک مداخلهٔ مکمل، ساده و قابل‌استفاده در زندگی روزمرهٔ زنان جوان بیشتر بررسی شود